Adelsgeschiedenis

Congres Cloppenburg 31-03/01-04-2011

2011-02-11T08:10:00.000-08:00

Adel verbind(e)t

Deutsch-Niederländischer Arbeitskreis für
Adelsgeschichte
Duits-Nederlandse Kring voor Adelsgeschiedenis

2. deutsch-niederländisches Symposium zur Adelsgeschichte
Adel und Militär in grenzüberschreitender Perspektive
2e Duits-Nederlands Symposium voor Adelsgeschiedenis
Adel en Krijgwezen in grensoverschrijdend perspectief

31. März / 1. April 2011
Nds. Freilichtmuseum – Museumsdorf Cloppenburg, Tagungsraum in der Münchhausenscheune

31 maart / 1 april 2011
Nedersaksisch Freilichtmuseum – Museumsdorf Cloppenburg, Vergaderruimte in de Münchhausenschuur

Gefördert durch

Stadt Cloppenburg

Landschaft des ehemaligen Fürstentums Osnabrück

Niedersächsisches Landesarchiv –
Staatsarchiv Osnabrück

Adelsgeschiedenis is in belangrijke mate met het krijgswezen verbonden: Het zelfbeeld als militaire stand behoorde tot de kern van de adellijke identiteit. De krijgsdienst gold vanouds als een bij de adellijke stand passende activiteit. Verder was het krijgswezen van groot belang als bron van inkomen voor zonen, met name jongere zonen uit adellijke kringen.
De aanwezigheid van de adel beïnvloedde het krijgswezen ingrijpend en gedurende lange tijd. De huurlingenlegers van de 16e en 17e eeuw boden adellijke huurlingen niet alleen kansen voor een carrière,voor aanzien en populariteit, zij boden ook uitzicht op aanzienlijke inkomsten. In de staande legers van de vroegmoderne staten nam de adel wederom een leidende positie in. Een positie, die deze stand tot in de nieuwe tijd wist te behouden. De officiersrang bleef het domein van de adel. Hierin kwam het zelfbewustzijn van deze stand, gebaseerd als deze was op afkomst en op een lange traditie van leidinggeven, tot uitdrukking.
Juist in grensoverschrijdend perspectief biedt het thema “Adel en Krijgswezen” een reeks aanknopingspunten. Immers de militaire inzet van adellijke officieren deed zich gelden in zeer brede ruimtelijk kaders.

31.03.2011
Donnerstag / Donderdag Programma
13.00 – 14.30 Begroeting in het Museumsdorf (Münch-hausenschuur) door Uwe Meiners / Heike Düselder.
Rondleiding langs de tentoonstelling “Adel op het platteland” met de nieuwe focus “Adel en Krijgswezen” in het Museumsdorf
14.30 – 15.00 Koffie- en theepauze

15.00 – 18.00 Begroeting Birgit Kehne / Johan Seekles
Heike Düselder: Korte inleiding
Sectie 1: De Officiersdienst als domein van de Adel
Dagvoorzitters: Birgit Kehne / Johan Seekles
15.15-16.00 Ben Schoenmaker, Den Haag
Bewondering en afkeer. De Pruisische officier als ambivalent voorbeeld voor het Nederlandse officierskorps
16.00-16.45 Gerd Dethlefs, Münster
Dienst aan weerszijden van de grens. Adellijke officieren in Overijssel en Müns-terland 1650-1802.

16.45-17.30 Florian Schönfuß, Paris
Tussen veldleger en waterburcht. Militaire carrières van de Rheinlandse Adel in generatie overstijgend perspectief,1750-1850
18.30 Ontvangst in het stadhuis van Cloppenburg, met een hapje en een drankje
19.30 Openbare avondlezing in het stadhuis door Prof. Dr. Jürgen Kloosterhuis, Berlijn.
“Ordre”, saamhorigheid en portret
Identiteitsvorming en “Traditionsbildung” in het Pruisische officierskorps in de 18e eeuw
Aansluitend, “een gezellig samenzijn” in het “Stübchen“ (dichtbij de Akademie Stapelfeld gelegen)
01.04.2011
Freitag / Vrijdag
9.00 – 10.30 Sectie II: Kenniscultuur en diplomatie

Dagvoorzitters: Marcus Weidner / Redmer Alma
9.00 - 9.45 Marian Füssel, Göttingen
Degen en veer? Instituten en toepas-singen van militaire wetenschap en traditie bij de adel in de vroegmoderne tijd
9.45 - 10.30 Luc Panhuisen, Zwolle
1672: Een Nederlandse diplomaat tracht zijn vaderland te redden

10.30 - 11.00
Koffie- en theepauze

11.00 – 13.45 Sectie III: Zelfbeeld en representatie
Dagvoorzitters: Bernd Walter / Heike Düselder
11.00-11.45 Yme Kuiper, Groningen
Ambtscharisma en militair zelfbeeld van de rijksvorst en stadhouder van Friesland en Groningen, Hendrik Casimir II van Nassau-Dietz (1657-1696)
11.45-12.30 Albert Mensema, Zwolle
Mannen in harnas. Representatie en zelfbeeld op schilderijen van riddermatigen in de 18e eeuw
12.30-13.15 Gunnar Teske, Münster
„Der Edelluide eigen handwerck averst is heren raden end officierer te sijn offte im krieg te dienen." – Adel en krijgswezen in het denken van Sweder Schele tot Weleveld en Welbergen (1569-1639)
13.15 – 13.45 Slotdiscussie en afsluiting van het congres
Dagvoorzitters: Heike Düselder / Birgit Kehne / Johan Seekles
14.00 Middagmaaltijd , einde van het congres

Organisatorische mededelingen

Organisatie: Dr. Birgit Kehne, Nedersaksisch Landsarchief – Staatsarchief Osnabrück
Dr. Heike Düselder, Universiteit Osnabrück / Museumsdorp Cloppenburg

Aanmeldingen voor het congres en de overnachting kunnen tot 21 februari 2011 gericht worden aan dr. Heike Düselder, Museumsdorf Cloppenburg, projektadel@museumsdorf.de.

Congresplaats: Nedersaksisch Openlucht-museum „Museumsdorf Cloppenburg”, Bether Straße 6, 49661 Cloppenburg, Tel. 0049/4471/ 9483-30 (of 9484-11, secretariaat mevr. Stör), Fax 04471 / 9484-74. E-Mail: projektadel@museumsdorf.de
Kijk voor de routebeschrijving op de website: www.museumsdorf.de (onder “service” vindt u informatie over de aankomstroute)
De openbare avondlezing vindt plaats in het Raadhuis van de Stad Cloppenburg, Sevelter Straße 8, Cloppenburg.
Overnachting: Overnachtingsmogelijkheden in de Katholieke Akademie Stapelfeld,
Stapelfelder Kirchstraße 13, 49661 Cloppenburg, Tel. 04471 / 188-0, Fax 04471 / 188-1166. Kijk voor de routebeschrijving op de website van de Akademie: www.ka-stapelfeld.de (onder “Service”).
Voor de deelnemers aan het congres is een contigent slaapkamers gereserveerd.
(Tweepersoonskamer 25 euro per persoon; eenpersoonskamer 35 euro, incl. ontbijt)
U wordt verzocht te melden of u een overnachting in een tweepersoonskamer of in een eenpersoonskamer wenst. Aanmelding per mail is bindend, bij afmeldingen op korte termijn (tot aan twee weken vóór het congres) worden annuleringskosten in rekening gebracht.

Met de auto rijdt men van het Museumsdorf naar de Katholieke Akademie Stapelfeld (ca. 8 km) in maximaal 15 minuten.

Liedprogramma waarin hofcultuur centraal staat op 11 december

2010-11-21T03:37:00.000-08:00

Xenia Meijer & Michael Leopold - OOM*)
Airs de cour en tonos humanos
zaterdag 11 december 20.00 uur

De hofcultuur van Frankrijk en Spanje uit de zeventiende eeuw staat centraal in dit bijzondere liedprogramma, met seculiere muziek van de componisten Lambert, D'Affilard, Marín, Hidalgo, e.a.

Xenia Meijer zingt geciseleerde airs de cour en poëtische tonos humanos, begeleid door de Amerikaanse luitist Michael Leopold.

Xenia Meijer is een vast lid van de in kringen van de Oude Muziek bekende en geliefde ensembles Al Ayre Español en la Sfera Armoniosa, met wie ze talrijke cd’s opnam.

Michael Leopold speelt tijdens dit concert niet alleen als begeleider, maar ook als solist in werken uit de laatste, Franse bloeiperiode van zijn instrument. Daarnaast speelt hij enkele kunstige meerstemmige stukken voor vihuela, het Spaanse antwoord op de luit.

Kaarten kunt u bestellen bij Huis Bergh
Tel. 0314-661281 of info@huisbergh.nl
Entree: € 18,00 / Vrienden Huis Bergh of Oude Muziek € 16,00 (excl. consumptie)

*) Organisatie Oude Muziek: www.oudemuziek.nl

Door: Ben Olde Meierink

Week van de Geschiedenis en de Adel dl.2

2010-10-19T15:25:00.001-07:00

Ook bestuurslid van de Werkgroep Ben Olde Meierink heeft een favoriet boek als hij denkt aan het thema van deze Week van de Geschiedenis

Week van de Geschiedenis en de Adel dl.1

2010-10-17T10:14:00.000-07:00

Van 16 - 24 oktober 2010 is het de Week van de Geschiedenis. Centraal staat dit jaar het onderwerp: land en water. Ruim 800 activiteiten rondom dit thema worden deze week georganiseerd door bijna 600 erfgoedinstellingen en scholen. Ook de Stichting Werkgroep Adelsgeschiedenis staat stil bij deze bijzondere jaarlijkse gebeurtenis.

Bestuursvoorzitter Redmer Alma geeft in onderstaand film weer aan welk boek hij denkt bij het onderwerp van deze geschiedenisweek.

Conrad Gietman gepromoveerd met indrukwekkende studie over de Oost-Nederlandse Adel

2010-09-25T08:04:00.000-07:00

Gisteren promoveerde Conrad Gietman in Utrecht op het onderwerp: eerbegrip binnen de Oostnederlandse Adelscultuur (1555-1702).

Met name de heldere schrijftaal van de Virtus redacteur, zijn grondig onderzoek en antropologische invalshoek werden geprezen tijdens de zitting.

"Republiek van adel gaat over adellijke mythes, obsessies met afkomst, hoofse liefde, vrouwelijke lijdzaamheid en rebellie, schakingen, jachtruzies, gekwetste eer, wraak en de dood. Het is een studie over normen, waarden en ambities van Oost-Nederlandse edelen in de tweede helft van de zestiende en de zeventiende eeuw.

De Republiek der Verenigde Nederlanden is in ons nationaal bewustzijn verankerd als een samenleving van kooplieden en regenten. Deze voorstelling berust op het ‘Hollandse wonder’ van de Gouden Eeuw. Maar waar Holland zich in de zeventiende eeuw kenmerkte door de macht van burgerlijke regenten en een bloeiende stedelijke cultuur, was in de oostelijke gewesten sprake van een traditionele standensamenleving waarin de adel onmiskenbaar de toon aangaf. Macht en aanzien lagen hier in handen van families als Bentinck, Van der Capellen, Van Haersolte en Ripperda. Zij leefden in de overtuiging dat zij op grond van hun adellijke afkomst waren geroepen om te heersen over land en mensen.
Eer vormde het belangrijkste ordeningsprincipe in het bestaan van Oost-Nederlandse edelen. Door dit eerbegrip te ontrafelen en als sleutel te hanteren tot hun leef- en gedachtewereld ontstaat een nieuw, verrassend beeld van een merkwaardige, fascinerende beschaving in het oosten van de Republiek"

Conrad Gietman

Republiek van Adel: Eer in de Oostnederlandse Adelscultuur (1555-1702)

ISBN: 978-90-75879-50-6

Westervoort 2010

Uitgeverij Van Gruting

Het drukwekkende proefschrift is onder andere verkrijgbaar via internet

Door de Werkgroep Adelsgeschiedenis wordt het werk van harte aanbevolen!

Foto: Ben Olde Meierink

'De Haar als seculiere kathedraal' Lezing en rondleiding voor museumjaarkaarthouders

2010-05-12T13:00:00.000-07:00

Drs Wendy Landewé zal op 26 en 27 mei een lezing geven over de betekenis en herkomst van neogotische decoraties in Kasteel de Haar. Aansluitend is er een speciale rondleiding.

De actie is bedoeld voor museumjaarkaarthouders. Men kan echter ook iemand meenemen die niet in het bezit is van een dergelijke pas.

Meer informatie over de avond is te vinden op de website van Kasteel De Haar

Jaarboek Virtus 2009

2010-02-15T16:28:00.001-08:00

De nieuwe editie van het jaarboek is inmiddels beschikbaar voor alle leden. Ook deze keer is VIRTUS gevuld met boeiende artikelen over de historie van de adel. Een aantal hoofdstukken staan daarbij ook volledig online. Genoeg boeiende artikelen aldus om te lezen in deze koude wintermaanden.

Wandelen met Verstegen 7 (slot) Trompenburg in Rotterdam

2009-11-07T09:11:00.000-08:00

Wie in Nederland gaat wandelen, struikelt bijna over de landgoederen. Ook natuurgebieden zoals bijvoorbeeld de Kennemerduinen, maakten vroeger deel uit van landgoederen: Duin en Kruidberg en Midden- Herenduin. Vlakbij, in het 200 ha. grote Kraansvlak leven inmiddels Wisents. Het gaat om een door o.a. het Prins Bernard Cultuurfonds gesteund project. Er zijn ook excursies waarbij de dieren in het wild gezien kunnen worden. Lange tijd heeft het Kraansvlak bekend gestaan onder de naam "Zwarte Veld". Het gebied is lang als jachtgebied in gebruik geweest, en in de loop der eeuwen een aantal malen van eigenaar verwisseld. De overvloedig voorkomende konijnen droegen bij aan verstuiving van het duingebied.
Bij de prachtige meerdaagse NS wandeling van Cuijk via Groesbeek naar Nijmegen kom je niet alleen over de Mookerheide, maar loop je ook door het landgoed Sint Jansberg dat vroeger eigendom was van de familie Van Verschuer en nu van Natuurmonumenten. Als laatste in deze reeks wandelen met Verstegen aandacht voor twee geheel andersoortige terreinen. In Rotterdam lag wat volgens mij het kleinste NSW-landgoed óóit was: het arboretum van Trompenburg, de voormalige Kralingse buitenplaats 'Huize Zomerlust’, gesticht in 1825 en maar 4 ha. groot. Het is niet meer dan een stipje op de kaart. Het is natuurlijk meer een tuin en een museum, maar in 1954 is de eigenaar er in geslaagd de fiscale voordelen die de NSW biedt ook te laten gelden voor deze tuin. Voor wie, zoals ik, weinig verstand heeft van bomen, valt er een hoop te leren. Onbekender is een ander arboretum in Rotterdam. Het valt niet onder de NSW: Schoonoord, dat vlak naast de Euromast ligt maar snel over het hoofd wordt gezien. De webstie meldt wel dat de tuin sinds 2000 een rijksmonument is. De tuin is nog altijd privé eigendom en is thans in bezit van de familie Mees. Rondleidingen worden verzorgd door het echtpaar Van Limburg Stirum. De huidige erfgenaam schijnt nog jaarlijks thee te drinken met de tuinman om te bespreken wat er zoal moet gebeuren in de tuin. De buitenplaats ligt in de kleinste polder van Nederland, de muizenpolder. Deze buitendijkse polder heet zo omdat hij vroeger zeer regelmatig onder liep, wat dan weer een muizenplaag veroorzaakte in de aangrenzende gebieden. Deze plek was zeer geliefd om er buitenplaatsen en lusthoven te vestigen. Ook hier kun je, met hulp van de plattegrond die je in het parkje kunt krijgen, een hoop leren over bomen. Deze twee tuinen zijn oases in een drukke stad als Rotterdam en alleszins de moeite van een bezoek waard.

Wandelen met Verstegen 6: Denemarken

2009-08-22T09:49:00.000-07:00

Uit de recensies van Nikolaj Bijleveld in diverse jaarboeken van Virtus weten we dat er in Denemarken veel adellijke landgoederen bestaan. Een congres met aansluitend een wandelvakantie in Denemarken op het eiland Sjælland, waar ook Kopenhagen op ligt, was dé gelegenheid om met een paar mooie Deense landgoederen en het omringende natuurschoon kennis te maken. De Deense bossen in privé- bezit zijn sinds 1969 allemaal opengesteld voor het publiek dus we kwamen hier vaak de Deense variant van de in Nederland zo bekende Staatsbosbeheer- bordjes tegen met hoe je je in die bossen behoort te gedragen.

De wandelroute die we hadden gekozen maakt deel uit van de zogenaamde North-Sea trail. Dat is een wandelroute die loopt langs de oostkust van Schotland en Engeland, de Nederlanden, Duitsland, Denemarken, Zweden en Noorwegen. De kaarten voor deze wandelingen kun je via de website bestellen, zijn gratis en van uitstekende kwaliteit. Wij liepen van Kørsor naar Næstved, een tocht van ongeveer een week. Het eerste wat opviel op deze tocht is dat op Sjælland de loofbossen, en soms ook de heide, grenzen aan zee. Dat is wat onwennig voor Nederlanders. Verder is het zo dat de Deense dijken alhier er voor Nederlanders niet uit zien. Ze zijn een meter hoog of daaromtrent en je kunt je niet voorstellen dat ze ook maar enige veiligheid bieden. Maar het gaat nu natuurlijk even om de landgoederen.

Het eerste oude landgoed dat we zagen was Borreby, iets ten zuiden Skælskør. Het is een prachtig stoer Renaissancegebouw uit de 16e eeuw, opgetrokken in baksteen met grote bijgebouwen en een park. Het slot Borreby ligt op de zogenaamde Hans Christian Andersen route, net als een paar andere huizen en landgoederen die kort de revue zullen passeren. Na Borreby volgde het landgoed Epse waarvan het huis (maar niet de bosrand) net buiten de (lange) route van die dag lag. Van het landgoed Basnæs was het huis evenmin te zien en niet te bezichtigen maar het bos (Basnæs Skov) wel. Je kunt hier langs het strand lopen met het bos aan je linkerhand.

De tocht ging verder naar het prachtige eiland Glæno dat vroeger eigendom was van de heren van Holsteinborg. Op Glæno wonen maar 50 mensen, werd ons verteld. De stilte is er adembenemend voor Nederlanders. Vanaf Glæno kun je Holsteinborg net zien liggen tussen de bomen. Met een van de boer geleende verrekijker konden we zien hoe ook hier aalscholvers veel bomen doden met hun ‘excrements’ zoals de boerin de Deense krachtterm van haar man keurig in het Engels vertaalde. Ze hopen nu dat zeearenden zich nestelen in de buurt die de aalscholverpopulatie terug kunnen dringen, maar meer dan één nest was er niet te zien. Het eiland werd in de late negentiende eeuw door één van de heren van het kasteel via een dam verbonden met de vaste wal. Holsteinborg is een bijzonder imposant huis met een langgerekt park aan de zuidoostkant, dicht aan de kust. Het is op de H.C. Andersen-kamer na niet te bezichtigen en wordt nog altijd door particulieren bewoond. Het fraaie park kun je wel bewandelen. Vergeet overigens bij de wandeling naar Holsteinborg niet een blik te werpen op de prachtige middeleeuwse fresco's in het kerkje van ørslev. Iets ten noorden van Karrebæksminde is nog een opgraving van het Middeleeuwse kasteel Margrethevold te zien bij de kust.

De afsluiting van de wandeling was een bezoek aan Næstved dat, als ik de Deenstalige uitleg op de gevel goed heb geïnterpreteerd, een prachtig ridderschapshuis heeft, gevolgd door een rondje door het park/bos Rådmandshaven ten noorden van Næstved waar het enorme voormalige kloostercomplex Herlufsholm ligt. Het klooster werd tijdens de reformatie door de staat genaast en vervolgens overgedragen aan de zeeheld Herluf Trolle. Herlufsholm is tegenwoordig in gebruik als kostschool en enorm uitgebreid.

De website van de North Sea Trail geeft (o.a. via de link 'maps' en dan inzooomen) meer bijzonderheden over deze tocht: korte routebeschrijvingen, foto's, informatie over de afstanden van de etappes (meestal niet groot)en of er hotels, schuilhutten, B&B’s en interessante historische gebouwen te vinden zijn. Een aanrader!

Door: dr. Wybren Verstegen

Nog een paar plaatsen vrij voor 2-daagse reis naar Osnabrückerland

2009-08-11T13:15:00.001-07:00

Voor de door de Werkgroep georganiseerde tweedaagse reis naar het Osnabrückerland zijn nog enkele plaatsen beschikbaar.

De reis zal plaatsvinden op 4 en 5 september 2009. Bezocht zullen worden de Huizen Schelenburg, Ippenburg, Hünnefeld en Gesmold. Verbleven zal worden in het pittoreske Bad Essen, waar ook de kerk zal worden bezocht met de vele grafmonumenten van de familie Von dem Bussche.

De kosten bedragen:
- € 180,00 per persoon bij verblijf in een 2-persoonkamer
- € 205,00 per persoon bij verblijf in een 1- persoonskamer

De reis is volledig verzorgd. Gereisd zal worden in een comfortabele touringcar.

Opgave kan geschieden bij de secretaris van de Werkgroep Ruurd Faber per email: ruurdfaber@home.nl

foto
Door: Ruurd Faber

Expositie: Twickel op de kaart 5 - 19 september 2009

2009-07-10T10:15:00.000-07:00

In het kader van het thema van de Open Monumentendag ‘Op de Kaart’ vindt er een speciale tentoonstelling plaats op landgoed Twickel. Meer informatie is te vinden op de website van Twickel

Door: Wilma van den Brink
Tip via historischecartografie.nl

De geboorte van het Britse parlement

2009-07-05T11:47:00.000-07:00

De UNESCO (United Nations Education, Scientific and Cultural Organization) heeft de films/video's die ze zelf of in samenwerking met anderen gemaakt hebben, op YouTube geplaatst. Hierbij een interessant voorbeeld over Westminster Abbey/Palace.

Door: Wilma van den Brink

Naslagwerk van de Friese adel gedigitaliseerd

2009-07-04T11:36:00.000-07:00

In april verscheen de digitale versie van het Stamboek van den Frieschen, vroegeren en lateren, adel, uit oude en echte bescheiden en aantekeningen en met bijvoeging van de wapens der onderscheiden geslachten opgemaakt uit 1846.

Het papieren werk werd in de 19e eeuwse Leeuwarder Courant vol lof aangekondigd:
Deze zwaarwigtige arbeid, welke evenzeer van den ijver als van de bekwaamheid der schrijvers getuigt is thans (…) voltooid De betrouwbaarheid van de inhoud wordt tegenwoordig echter in twijfel getrokken. Zo zouden er families in vermeld worden die nooit van adel zijn geweest. Ondanks de kritiek, duidt Tresoar op de grote historische waarde van het naslagwerk, zoals de 250 familiewapens dat het werk bevat.

Tresoar organiseert daarnaast op 12 november een lunchlezing over: De teloorgang van de Friese adel. De spreker is mw. Marlies Stoter, conservator kunstnijverheid Fries Museum. De presentatie is onderdeel van drie lezingen over Familie in Friesland. Meer informatie hierover is te vinden op de website van Tresoar

Door: Wilma van den Brink
Afbeelding

Landheer voor een dag op 5 juli a.s.

2009-06-29T13:57:00.000-07:00

Op 5 juli openen de landgoederen van de gemeente Brummen één dag de deuren voor het publiek. Voor de gelegenheid zijn diverse uiteenlopende activiteiten georganiseerd. Van rondleidingen voor volwassenen tot het boetseren van een tovenaar in keramiek voor kinderen.

De Deelnemende landgoederen zijn: Kasteel Engelenburg, Huize Voorstonden, landgoed Spaensweerd, De Wildbaan, Het Leusveld en Huis te Eerbeek (inclusief de oliemolen op dit landgoed).

Iedereen is welkom en de entree/activiteiten zijn gratis
(met uitzondering van Landgoed Voorstonden).

Meer informatie is te vinden op de speciale website www.landheervooreendag.nl en het persbericht.

Tip

Wandelen met Verstegen 5: Het Gooi- westkant

2009-06-23T11:25:00.000-07:00

Bij Bussum- Zuid stap je uit, aan de westkant van het station, de parkeerplaats uitlopen, oversteken en je bent 'buiten'. Het aparte van wandelen in Het Gooi is de combinatie van mooie natuur en een bijzonder hoge bevolkingsdichtheid. Dit dankzij onder andere de strijd voor een Goois Natuurreservaat. De wandeling gaat eerst over de vergraste resten van een heideveldje. Je loopt steeds maar door in zuid-westelijke richting, door het Spanderswoud tot je bij de mooie landgoederen van 's Graveland aankomt. Deze keer wandelden we aan de 'kopse' kant van de landgoederen, of buitenplaatsen beter gezegd, naar het zuiden door een eindeloze laan met hoge bomen, echt 'arcadisch, tot aan Gooilust (te zien op de kaart). De website geeft een hoop interessante informatie over de parken en buitenplaatsen hier, inclusief hun geschiedenis. In Gooilust eet het wild ongeveer uit je hand. Dat is deel één van de route. Daarna is het even doorbijten door de nieuwbouwwijk Kerkenlande in het zuiden van Hilversum. Als je via de Raaweg loopt,ben je gauw buiten het gezicht van de hoogbouw. Mooi wordt het eingelijk pas weer een kilometer verderop waar je de hei kan oversteken en je weer dat vreemde effect hebt van wijdse vergezichten terwijl je nog de flats in je rug voelt. Steek de hei diagonaal over. Aan het einde daarvan sta je voor je het weet in het driehoekige landgoed met de mooie naam Einde Gooi. Het landgoed was vroeger onderdeel van het veel grotere Pijnenburg. Ook hier weer veel hoge bomen langs kronkelende voetpaden. De tocht eindigt bij het station Hollandse Rading en duurt vier uur. Neem drinken mee, we hebben onderweg geen café gezien.

Door: dr. Wybren Verstegen

Nieuwe rubriek website: Signalementen

2009-05-24T07:10:00.000-07:00

Sinds kort kent de website Adelsgeschiedenis een nieuwe rubriek: Signalementen. Hierin worden interessante publicaties over de geschiedenis van de adel besproken. Inmiddels zijn de eerste recensies op de internetpagina gezet. In de eerste beschrijft Ruurd Faber het boek: Het geheim van Hackfort van Pieter Dekker. Vervolgens gaat Mark Tenten in op het themanummer van de adel van de Bijdragen en Mededelingen betreffende de Geschiedenis der Nederlanden.

Door: Wilma van den Brink
Afbeelding

Wandelen met Verstegen 4: Mariënweerd

2009-04-10T10:47:00.000-07:00

Het rivierengebied telde een halve eeuw maar weinig NSW landgoederen. Ze waren bovendien zelden erg groot. In omvang bleken ze niet te vergelijken met de NSW- landgoederen op de Veluwe, in de achterhoek en Overijssel die honderden ha. omvatten. Op de lijn Rotterdam- Nijmegen lagen er in de jaren vijftig volgens de kaartenverzameling uit die tijd een stuk of tien.

Een uitzondering is Mariënweerd aan de Linge. Op de kaart ligt ten oosten van het landgoed een ‘slurfje’ getekend: de Appeldijk. Mariënweerd is al bijzonder lang in bezit van de jonkheren Van Verschuer. De website van het commercieel geëxploiteerde landgoed Heerlijkheid Mariënwaerdt biedt veel informatie over het grote, unieke historische complex van maar liefst 900 ha. waar verder veel monumentale gebouwen en boerderijen staan.

Er bestaat een prachtige wandeling vanuit station Geldermalsen waarbij je eerst aan de zuidoever van de Linge over de stevig slingerende dijk langs de hier sterke meanderende Linge loopt en ook langs de windmolen De Vlinder. Via het Nationaal Archief is nog een mooie oude foto te bestellen, helaas ongedateerd, van dit deel van de wandelroute. Bij Enspijk kun je (niet altijd) met een pontje oversteken en kom je direct bij het landgoed uit. Wie even doorloopt komt in Beesd (koffie/theepauze) steekt de rivier over en gaat vervolgens aan de noordoever, door het landgoed Mariënweerd, weer terug. De Appeldijk zelf, die destijds dus nogal nadrukkelijk onder NSW werd gebracht, is helaas moeilijk nog tot het natuurschoon te rekenen. Dat ligt niet zozeer aan de fruitbomen als wel aan de geasfalteerde weg over de dijk waar vrij veel verkeer over rijdt.

Wat in ieder geval afgeraden moet worden is wandelen op zondag bij mooi weer. De roedels motorrijders verpesten dan alles. De wandelroute vermijdt nu de Appeldijk en niet voor niets. Via een omweg langs het spoor duurt het dan weer even voor je bij de Linge komt en je de weg over de dijk kunt vervolgen. Deze route rond Mariënweerd lope men dus bij voorkeur doordeweeks, maar dan is het ook een prachtige tocht (4 à 5 uur).

Door: dr. Wybren Verstegen, Vrije Universiteit Amsterdam

Excursie Koninklijk Huisarchief, Hoge Raad van Adel en de Vrijmetselarij

2009-04-05T05:35:00.000-07:00

Op vrijdag 27 maart organiseerde de Stichting Werkgroep Adelsgeschiedenis een excursie naar Den Haag. Het was een druk, maar boeiend programma. Als eerste werden we verwelkomd door de Hoge Raad van Adel. Na een interessante uitleg over de prachtige collectie kregen we een uitgebreide rondleiding door het Koninklijk Huisarchief. De middag werd afgesloten met een bezoek aan het Museum en Huis van de Nederlandse Vrijmetselarij.

Alle foto's kunt u terugvinden en downloaden via onze pagina op flickr. Daar zijn inmiddels ook de foto's toegevoegd van de excursie naar Landgoed Twickel en het symposium Smaak & Distinctie.

Door: Wilma van den Brink

Adelsgeschiedenis op ESSHC in Gent April 2010

2009-03-31T06:31:00.000-07:00

Het grote European Social Science Conference, dat dit jaar plaatsvindt in Gent tussen 13 en 16 April 2010, besteedt apart aandacht aan elites. Veel van de in totaal 17 elite-sessies behandelen de geschiedenis van de adel, waaronder ook de sessie Towards a comparative view on constructions, memories and practices of the nobility in Europe (1800-2000), georganiseerd door Nikolaj Bijleveld en Yme Kuiper, beiden redactielid van Virtus. Voorstellen voor presentaties kunnen worden ingediend tot 1 mei 2009 via de website van de ESSHC.

Biografieën over koningen Willem I, II en III

2009-03-31T06:18:00.000-07:00

Aan de Universiteit Utrecht wordt begonnen aan de levensbeschrijvingen van de drie Oranjevorsten van de negentiende eeuw. Dankzij een subsidie van het Prins Bernhard Cultuurfonds kunnen Jeroen Koch, Jeroen van zanten en Dik van der Meulen werken aan de biografieën van resp. koning Willem I, II en III. De levensbeschrijvingen verschijnen afzonderlijke maar zullen inhoudelijk op elkaar afgestemd worden om de grote lijnen in de geschiedenis van de monarchie in de negentiende eeuw te verduidelijken. De studies moeten verschijnen tijdens het tweede eeuwfeest van de monarchie in 2013.

Koning Willem II en zijn jonge gezin

Tentoonstelling Antoon van Dyck in Londense Tate

2009-03-22T07:39:00.001-07:00

Het Dagblad Trouw beschrijft hem als de celebrity-fotograaf van de zeventiende eeuwse Britse aristocratie. De werken van Antoon van Dyck (of Anthony van Dyck) worden tot 17 mei getoond op de gelijknamige tentoonstelling in de Londense Tate. Centraal in de expositie staan de verdiensten van de Barokschilder voor het Engelse koningshuis. Kort na zijn aanstelling, in 1632, werd de meester geridderd tot “sir” en nog geen jaar later ontving hij de titel “Hofschilder des konings”. Dank zij de hoge productie en de statige wijze waarop het koningshuis werd geportretteerd wist hij zijn roem als portretschilder te vergroten. Toch kon zijn promotiecampagne van het koningshuis uiteindelijk niet voorkomen dat de Engelse vorst Karel I in 1649 werd onthoofd. De schilder maakte deze gebeurtenis echter niet mee. Acht jaar daarvoor overleed hij op 41-jarige leeftijd.

Het bijbehorende boek van de tentoonstelling is via internet te bestellen.
Voor een overzicht van zijn werk in de diverse musea, zie de Artcyclopedia

Door: Wilma van den Brink

Assen: 200 jaar stadsrechten

2009-03-21T16:31:00.000-07:00

Ter gelegenheid van het 200-jarig bestaan van de stad Assen, stelde het Drents Archief een prachtig boek samen, -Een royaal geschenk- Onlangs werd het uniek historisch werk aan Burgemeester Sicko Heldoorn overhandigd. Op dezelfde dag werd ook onderstaande film getoond:

Naast het boek heeft het Drents Archief een tweetal tentoonstellingen georganiseerd over de boeiende geschiedenis van de stad.

Door Wilma van den Brink

Boek: Zwemmen er haaien in de slotgracht?

2009-03-07T14:09:00.000-08:00

In november 2008 verscheen een nieuw boek van hoogleraar Historische Nederlandse Letterkunde Herman Pleij. Hierin beantwoordt de auteur vijftig vragen van kinderen over de Middeleeuwen, zoals: Wat is een heraut? Waarom hebben kastelen torens? Nieuw Amsterdam maakte een interessante reportage van de boekpresentatie waarbij de auteur nader uitleg geeft.

Door Wilma van den Brink

Tentoonstelling: gravinnen van Vlaanderen, 15 mei - 3 september 2009

2009-03-07T13:27:00.000-08:00

De drieledige tentoonstelling geeft het leven weer van de Vlaamse gravinnen van de 9e tot de 16e eeuw.

We ontdekken ze als begeerde bruiden in de internationale politiek en scherprechters in conflicten. Ze schitteren als voorvechters van cultuur en religie. Ze zijn de bewaarders van de bloedlijn. Ze rekenen af met afgunst en bedrog. Ze zijn vurige minnaressen en leeuwinnen voor hun kroost. De tentoonstelling brengt niet alleen voorwerpen en afbeeldingen samen maar laat de dames zelf ook aan het woord. De “Vrouwen van Vlaanderen” staan garant voor heerlijke én leerrijke verhalen op unieke historische locaties.

Meer informatie
Zie de website en de folder

Door: Wilma van den Brink

Wandelen met Verstegen dl.3 Slot Zuilen

2009-02-21T05:03:00.000-08:00

Iets ten noorden van Utrecht, langs de Vecht, ligt het beroemde Slot Zuylen, woonplaats ooit van Belle van Zuylen. Het oud- adellijke kasteel dat toebehoorde aan de familie Van Tuyll van Serooskerken is genoegzaam bekend. Een stichting heeft zich er over ontfermd. De website heeft het wel over de tuin maar zegt niet veel over het natuurschoon. Wel is er een interessante fietsroute uitgezet vanuit de stad Utrecht. Op een oude kaart van Staatsbosbeheer (kaart 426 van de collectie NSW kaarten van de Vrije Universiteit, signatuur LK.11659gk) is het landgoed ingetekend voor zover het onder de Natuurschoonwet viel. Je ziet hoe de Vecht het landgoed doorsnijdt. Het kasteel ligt in het noorden van dit terrein op de rechteroever. Van het landgoed werd in 1951 67 hectare onder de Natuurschoonwet gebracht. Tegenwoordig is het gebied ten zuiden van het kasteel van de gemeente Utrecht en heeft het de weidse naam Natuurgebied Zuilen. Het is, de kaart maakt het wel duidelijk, vooral een klein natuurgebied. De bekende dichtregel van J.C. Bloem over het doorsnee Nederlandse natuurgebied, ‘een stuk bos ter grootte van een krant’ is hier prima van toepassing. Aardig is dat de grens van het natuurgebied nog altijd min of meer samenvalt met die van het landgoed. Het natuurgebied/landgoed grenst in het zuiden nu aan een wat lawaaiige ijsbaan, maar de ‘knik’ die daar in de kaart zichtbaar is, is in wezen niet anders sinds de kaart werd gemaakt in de jaren vijftig. Aan de overkant, de linkeroever van de Vecht, ligt nog een oude buitenplaats met een piepklein parkje: de Springertuin, dat ternauwernood is ontsnapt aan de villabouwers van de stad Utrecht. Ten noordwesten van de Springertuin ligt een eindje verderop open natuurterrein, dat dus destijds onder de NSW viel, waar je kunt wandelen en waar je prachtig uitzicht hebt op het dorpje bij het kasteel. De natuurwaarden van het gebied rond het kasteel staan beschreven op de website van de Utrechtse wijkraad Noord-West (onder de kop ‘Wandelen langs de vechtoevers van Zuilen met het IVN’) . Het ‘bos’ bij het kasteel is in feite een tamelijk dichte bomenhaag rond een aantal open velden. Hier heb ik inmiddels ooievaars gesignaleerd, nog steeds geen alledaagse gebeurtenis. Soms zie je er roofvogels of hazen en het wemelt er van de reigers. Een rondwandeling met de klok mee,waarbij het kasteel steeds vanuit een andere hoek goed zichtbaar blijft zal, inclusief het doorkruisen van de linkeroever, een uur in beslag nemen.
Het landgoed is inmiddels een enclave in een in de tussentijd fors gegroeide gemeente Utrecht. Het verkeer rond de stad is dan ook overal goed hoorbaar, behalve op zondagochtend. Dat is hèt moment om hier te vertoeven.

Wybren Verstegen

Symposium Nederlands-Duitse Adelsgeschiedenis op 13 maart in Enschede

2009-02-16T08:48:00.000-08:00

Sinds enkele jaren komt een informele groep van Nederlandse en Duitse onderzoekers en archivarissen bijeen als “Deutsch-Niederländische Arbeitskreis für Adelsgeschichte / Nederlands-Duitse Kring voor Adelsgeschiedenis". Uitgangspunt is daarbij de opvatting dat het Nederlands-Duitse grensgebied min of meer als één “adelslandschap” te beschouwen is; en dat derhalve bevordering van intensief en gericht contact tussen onderzoekers en andere geïnteresseerden uit beide landen wenselijk is.

De bijeenkomsten hebben geleid tot een eerste symposium met interessante lezingen.

Aanmelden (uiterlijk tot 6 maart 2009)
- Gemeentearchief Enschede, Langestraat 24, Enschede, tel. ; 053-48 18 823; a.roding@enschede.nl
- Historisch Centrum Overijssel, Eikenstraat 20, Zwolle, tel: 038-42 66 332; j.seekles@historischcentrumoverijssel.nl
- Gelders Archief , Markt 1, Arnhem, tel: 026-35 21 600; m.vandriel@geldersarchief.nl

Zie ook de flyer voor meer informatie

Tekst
Afbeelding

Congres Smaak & Distinctie: een impressie

2009-02-01T12:52:00.000-08:00

Foto's: Wilma van den Brink

Feestelijk overhandiging 15e Virtus op congres Smaak & Distinctie

2009-01-25T14:47:00.000-08:00

Tijdens het succesvolle congres Smaak & Distinctie werd de nieuwe Virtus gepresenteerd door hoofdredacteur Albert Mensema. Daarbij werd onthuld dat het wetenschappelijk jaarboek sinds dit nummer een internationaal adviescollege kent. De raad bestaat uit vooraanstaande deskundigen op het gebied van de adelsgeschiedenis. Ook de naamsaanduiding van het Jaarboek is uitgebreid. Behalve Jaarboek voor Adelsgeschiedenis, zal het ook: Yearbook on the history of the Nobility en Jahrbuch mit Beiträgen zur Adelsgeschichte worden genoemd.

De feestelijke presentatie is gefilmd.

Door: Wilma van den Brink

Wandelen met Verstegen dl.2 Van Vosbergen in Eelde

2009-01-13T11:56:00.000-08:00

Mijn eerste doelbewuste poging om de NSW landgoederen systematisch te bekijken was in het najaar van 2007: met Henny van der Windt vanuit Haren op de fiets naar Vosbergen. De provincie Groningen telt nauwelijks NSW landgoederen, maar ten zuiden van de stad in het noorden van Drenthe liggen er wel een paar (zie de kaart, nr. 115 van de verzameling NSW kaarten van de VU bibliotheek, signatuur LK.11659gk). Van Vosbergen in Eelde werd al in 1930 een groot deel, namelijk 67 van de 80 ha., onder de NSW gebracht. Het landgoed was toen eigendom van W. B. Groeneveld- Krause.

Het is geen oud-adellijk landgoed, zoals het gelijknamige Vosbergen in het noorden van de Veluwe, maar ontstaan rond een oude boerderij. Het is gesticht in 1890 en maakt deel uit van een cluster landgoederen waartoe verder onder andere De Braak, Lemferdinge en Vennebroek behoren. Je moet het natuurschoon hier daarom niet in zijn isolement bekijken, maar onderweg even de moeite nemen om ook de buren te bezichtigen. Je ziet hier wat ook elders in Nederland gebruikelijk is: landgoederen liggen niet zozeer ver van de bewoonde wereld of in de natuur, maar juist onder de rook van een stad. Dat is ook de reden dat zij bedreigd worden. Als de stad groeit, stijgen de grondprijzen en wordt de grond- en successiebelasting voor de eigenaars een steeds zwaardere last, omdat ondertussen de inkomsten uit het landgoed niet stijgen. Wat is er dan meer voor de hand liggend dan de zaak maar op te splitsen en het landgoed te veranderen in een villapark?

Inmiddels herbergt de grote villa Vosbergen een museum. Het natuurschoon mag er zijn. Er bestaat geen sluitende omschrijving van wat natuurschoon is, maar ook hier geldt: als je het ziet, herken je het onmiddellijk. Zie bijvoorbeeld de prachtige foto’s van Moorsmagazine.

Foto

Door: dr. Wybren Verstegen
Werkzaam aan de Vrije Universiteit en verbonden aan het onderzoeksinstituut CLUE

Wandelen met Verstegen dl. 1. De Natuurschoonwet

2009-01-12T14:04:00.000-08:00

De Natuurschoonwetvan 1928, kortweg NSW, geeft eigenaars van landgoederen het recht op forse belastingverlaging als zij hun landgoed voor het nageslacht in stand houden. Nederland kent ongeveer 1.500 van dergelijke landgoederen.

Gezamenlijk besloegen deze landgoederen in 2004 bijna 89.000 ha. Als enthousiaste wandelaar kom ik er regelmatig. Het is mijn ‘veldwerk’, het aangename praktische deel van een groot onderzoek naar de geschiedenis van de NSW. Het is natuurlijk geen doen om die honderden landgoederen allemaal te bezoeken, maar toch, na verloop van een aantal jaren heb je er heel wat gezien. Bij de beschrijvingen van deze landgoederen heb ik dankbaar gebruik gemaakt van de verzameling oude NSW- kaarten die dhr. Willem van Vliet, werkzaam bij het Gelders Landschap, gedoneerd heeft aan de bibliotheek van de Vrije Universiteit (signatuur LK.11659gk).

De NSW-landgoederen liggen verspreid over heel Nederland. Velen zijn in de loop van de jaren toegevallen aan natuurbeschermingsorganisaties. Zeker aanvankelijk waren nogal wat van deze landgoederen in adellijke handen. Toen tegen de Tweede Wereldoorlog de eerste golf aanmeldingen voor toepassing van de wet over zijn hoogtepunt heen was, bestond iets meer dan de helft van het zo beschermde natuurschoon uit adellijke bezittingen en edelen waren de eigenaars van ruim een derde van het aantal beschermde landgoederen.

Door: dr. Wybren Verstegen

Werkzaam aan de Vije Universiteit Amsterdam en verbonden aan het onderzoeksinstituut CLUE

Wandelen met Verstegen

2009-01-02T11:54:00.000-08:00

In 2009 zal in deze nieuwsbrief een serie verslagen over adellijke landgoederen verschijnen van dr. Wybren Verstegen. De historicus doet onderzoek naar de Natuurschoonwet en zal hiervoor verschillende landgoederen bezoeken. Zijn ervaringen en achtergrond informatie over deze plaatsen zal hij in de verslagen weergeven.

Uw reacties zijn welkom
Heeft u na het lezen van een verslag opmerkingen of aanvullende informatie? Dan bent u van harte welkom om te reageren op deze website. Hoe werk dit?

- Plaats uw reactie in het reactieformulier onder het verslag en vermeldt indien u dit wilt ook uw naam in dit vak.
- Kies bij: Reageer als voor de optie: Anoniem
- Klik met de muis op: Reactie plaatsen
- Vervolgens wordt u gevraagd om een specifieke code in te typen. Deze code is nodig om spam tegen te gaan op deze website.
- Klik met de muis op voltooien
- Uw bericht wordt daarna geplaatst.

Door: Wilma van den Brink

Symposia en excursies in 2009

2009-01-01T04:54:00.000-08:00

Voor iedereen die geinteresseerd is in Adelsgeschiedenis zal 2009 een prachtjaar worden. De Werkgroep heeft diverse symposia en excursies gepland. Hierbij een overzicht.

23 en 24 januari: het congres "Smaak en Distinctie" waar diverse vooraanstaande wetenschappers zullen spreken. Daarnaast zal tijdens het congres het eerste exemplaar van het nieuwe Virtus Jaarboek worden gepresenteerd.

27 maart: excursie naar het Koninklijk Huisarchief en de Hoge Raad van de Adel in Den Haag.

mei 2009: een twee-daagje excursie naar Osnabrücker land waar diverse adellijke huizen zullen worden bezocht.

najaar 2009: een excursie naar het Huis Almelo met een rondleiding van de Graaf en Gravin van Rechteren Limpurg.

Niet alle data staan vast, maar zodra deze bekend zijn zullen ze hier vermeld worden.

Door: Stichting Werkgroep Adelsgeschiedenis

De Stichting Werkgroep Adelsgeschiedenis wenst u allen een voorspoedig 2009 toe

2009-01-01T04:40:00.000-08:00

Foto

Adelsgeschiedenis op hyves

2008-12-15T07:52:00.000-08:00

Voormalig redactielid van de Werkgroep Adelsgeschiedenis, Marc Tenten, heeft een mooie hyvespagina geopend over de geschiedenis van de Adel. Hyves is met bijna 8 miljoen leden het grootste sociale netwerk in Nederland. Op deze website van 2008 kan een groep over de geschiedenis van de adel niet ontbreken. Met dank aan de oprichter/beheerder Marc Tenten.

Door: Wilma van den Brink

Congres Smaak en Distinctie op: 23 en 24 januari 2009

2008-11-22T13:42:00.000-08:00

Trailer van de film Marie Antoinette van regisseur Sophia Coppola(2006)

Het thema smaak en distinctie is de laatste decennia vooral actueel geworden, omdat het gaat over in- en uitsluitingsprocessen, over mogelijkheden van mensen om zich te onderscheiden en over identiteit maar ook omdat het aansluit bij een etnografische cultuurgeschiedenis waarin subtiele verschillen in levensstijl worden geïnterpreteerd. Het thema leent zich bovendien voor interdisciplinaire bijdragen over allerlei cultuuruitingen waarbij smaak een rol speelt, variërend van kunstwerken, literaire teksten, filosofische traktaten en politieke pamfletten tot aan de materiële cultuur waarbinnen men het dagelijks leven vorm gaf.

De Werkgroep Adelsgeschiedenis organiseert in samenwerking met de Werkgroep 18e eeuw, het Meertens Instituut en het Centrum voor Stadsgeschiedenis een congres over dit thema.

Sprekers zijn o.a.: dr. Joke Hermsen, prof. dr. Yme Kuiper, drs Albert Gevers Mensema, dr. Nicolaj Bijleveld en dr. Hanneke Ronnes.

Het complete programma, de procedure van aanmelding en de kosten voor het bijwonen van het congres worden weergegeven in de bijbehorende folder.

Door: Werkgroep Adelsgeschiedenis

Mediahype rondom het boek van Cees Fasseur over Juliana en Bernhard

2008-11-13T12:29:00.000-08:00

In de afgelopen dagen was dit ongetwijfeld het meest besproken boek in de media en op internet. Het historisch werk beschrijft de eerste twintig jaar van het huwelijk tussen prinses Juliana en prins Bernhard. Inclusief de turbulente Greet Hofmansaffaire.

Uitzending Pauw & Witteman van 11 november 2008

Door: Wilma van den Brink

Proefschrift Baron op klompen online

2008-11-13T12:00:00.000-08:00

In september wees Conrad Gietman in deze nieuwsbrief naar een lezing die Wim Koster zou geven in het Historisch Centrum van Overijssel over Mr. Bartholomeus Willem Anne Elisa baron Sloet tot Oldhuis. Inmiddels is de historicus gepromoveerd op dit onderwerp. Zijn proefschrift is te vinden in de boekhandel en bibliotheek. Het prachtige werk is echter ook gratis online toegankelijk in pdf-formaat.

Bron: drs. Rem ter Hofstede
Foto

Door: Wilma van den Brink

Literatuurparels over de elite in het zuiden van de VS

2008-11-12T11:48:00.000-08:00

De hoeveelheid literatuur over de elite in het Zuiden van de VS is gigantisch maar er zijn een paar boeken die voor de beoefenaars van de adelsgeschiedenis erg interessant zijn.

Een echte fundgrube is het boek van William Scarborough Kauffman, Masters of the big house dat de levensstijl beschrijft van de belangrijkste slavenhouders (zij die meer dan 250 slaven bezaten) uit het midden van de negentiende eeuw.

Voor Europeanen is evenwel een ouder boek fascinerender: Masters and Lords. Mid-19th Century U.S. Planters and Prussian Junkers.

De vergelijking met de Pruisische elite is aanstekelijk. Voor wie van dergelijk comparatief onderzoek houdt is er ook nog de bundel The American South and the Italian Mezzogiorno: Essays in Comparative History van Enrico Dal Lago (ed.).

En tenslotte, voor wie de elite meer in zijn locale context beschreven wil zien, tegen de achtergrond van de blues en de literatuur van Zuidelijke schrijvers als William Faulkner, Tennessee Williams en Shelby Foote, is er het mooie boek van James C. Cobb, The most southern place on earth. The Mississippi Delta and the roots of regional identity.

Foto: prolifemus
Door: Wybren Verstegen
Vrije Universiteit Amsterdam

Plantages in de VS: pracht en treurnis

2008-11-12T10:37:00.000-08:00

Het landgoed kwam me, het Spaanse mos dat van de bomen hing en het houten ‘Big House’ ten spijt, bijzonder vertrouwd voor: Rosedown (Louisiana).

Er was een huis, een prachtig interieur, massa’s familieportretten aan de muur, een oprijlaan met grote bomen aan weerszijden, en een al even mooi park. We waren in wat de bijbehorende folder ‘English Lousiana’ noemde. Ik was er op voorbereid dat het ‘Europees’ zou overkomen en toch verrast. De mentale voorbereiding op dit feest der herkenning ontstond al lang geleden op de Universiteit. “Als er één plaats op de wereld is waar de aristocratie een positie had die vergelijkbaar was met die van de Europese adel in het Ancien Régime, dan was dat het Zuiden van de Verenigde Staten voor de Burgeroorlog”. De uitspraak is van mijn leermeester op het gebied van de adelsgeschiedenis: Johan Aalbers. Er was nog een oudere herinnering overigens: mijn moeder die uit Canada terugkwam en verrast vertelde dat zij met twee dames uit de VS had gesproken en, na een opmerking over hun onberispelijke ‘on-Amerikaanse’ Engels te hebben gemaakt, te horen kreeg: “But we’re from the South”.

Een paar jaar geleden was ik in de gelegenheid de proef op de som te nemen. Ik was voor een conferentie over milieugeschiedenis in Louisiana en de organisatoren waren zo vriendelijk om ons mee te slepen naar twee mooie oude plantagewoningen: het al genoemde Rosedown en Oakley. Op een steenworp afstand van de universiteit in Baton Rouge lag verder het tot museum omgevormde Franse huis Magnolia Mound. In Louisiana struikel je over dit soort huizen. Het hotel alleen al had folders van tientallen plantagewoningen. Ze zijn er in alle soorten en maten. De houten huizen in ‘Franse’ stijl uit de late 18e en vroege 19e eeuw worden afgewisseld door ‘paleizen’ zoals het commercieel geëxploiteerde Nottoway. Ze zijn een gewilde toeristische trekpleister, het aantal trouwfoto’s in de streek waar zo’n huis op de achtergrond staat is niet te tellen.

Er is één ding waarin deze landgoederen principieel verschillen van die in Europa (voor zover ik die ken). Bij ‘ons’ vind je soms bij het landhuis nog een boerderij al dan niet met luiken in de kleuren van de vroegere eigenaars. Die boerderijen ontbreken, wat er in de VS voor in de plaats komt zijn, voor zover ze bewaard zijn gebleven, de armoedige houten huisjes van de slaven. Zeker landgoederen met een museale functie zijn politiek genoodzaakt melding te maken van de herkomst van de al die rijkdom. Dat geeft aan ieder bezoek, hoe mooi en stijlvol de huizen en parken zijn, steeds weer iets mistroostigs.

Door: Wybren Verstegen
Vrije Universiteit Amsterdam

Lezing prof. dr. Jane Ohlmeyer op 20 november

2008-11-11T09:56:00.000-08:00

Prof.dr. Jane Ohlmeyer (Trinity, Dublin) zal op 20 november een lezing houden op het Research Seminar van het Erasmus Center for Early Modern Studies. De presentatie heeft de titel: Making Ireland English -- The Peerage in Seventeenth-Century Ireland.

Jane Ohlmeyer heeft veel gepubliceerd over onderwerpen uit de vroegmoderne Ierse en Engelse geschiedenis. Haar nieuwe boek, the crisis of the Irish aristocracy, zal verschijnen in 2010.

Meer informatie?
Zie de website van de Erasmus Universiteit

Foto
Bron: www.nieuwsbank.nl

Door: Wilma van den Brink

Studiemiddag van de SHNI Aan tafel: de evolutie van de Eetkamer

2008-11-04T14:41:00.000-08:00

Het huis van De Fundatie Renswoude in het centrum van Utrecht biedt een prachtige ambiance voor presentaties. Het onderwerp van deze studiedag is de evolutie van de eetkamer. De lezingen worden in stijl afgesloten met een driegangen-diner bij kaarslicht.

Het programma van die dag is te lezen op de website van SHNI

Datum
vrijdag 12 december

Kosten
Voor begunstigers:
€120.- (studiemiddag en diner) of €60.- (studiemiddag of diner)
Voor niet-begunstigers:
€140.- (studiemiddag en diner) of €70.- (studiemiddag of diner)

Locatie
het huis van De Fundatie van de Vrijvrouwe van Renswoude
Agnietenstraat 5 (gelegen naast het Centraal Museum)
3512 XA Utrecht

Grotere kaart weergeven

Aanmelden tot 20 november via het opgaveformulier op de website van de SHNI. Na betaling van de kosten is de aanmelding compleet.

Door: Albert Mensema

Studiedag Radboud Universiteit Nijmegen "Andermans veren" - Identifcatie en rollenspel in het portrait historié

2008-11-04T13:32:00.000-08:00

De nadruk van de studiedag in Nijmegen is niet zozeer gericht op de adel als opdrachtgever van portretten. Toch zullen er op deze dag ook adellijke portretten de revue passeren.

Programma
Prof. dr. Jos Koldeweij
Hippolyte de Berthoz door Dirk Bouts en Hugo van der Goes: een opdrachtgever als martelaar
Dr. Erwin Pokorny
Dracula-Pilatus. Ein politisches Krypto-Porträt der Wiener Altarmalerei um 1460/65
Drs. Willy Piron
Presentatie database portrait historié
Drs. Rudie van Leeuwen
Van portrait historié tot fancy portrait en historiserend theaterportret: de ontwikkeling van een portretgenre tussen ca. 1600-1850
Drs. Lilian Ruhe
Christian Seybold (1695-1768) en zijn "gehistoriseerde" portretten van jong en oud
Drs. Wouter Weijers
Koning, heilige, revolutionair. Joseph Beuys' Palazzo Regale als portrait historié

Datum: vrijdag 21 november
Tijd: 10.30 - 16.00 uur
Plaats: Linnaeusgebouw (zaal 3), Heyendaalseweg 137 Nijmegen
Kosten: €25.- (incl. luch, koffie en thee)
(Studenten betalen €7,50 excl. lunch)
Aanmelden per email: congreskunstgeschiedenis@let.ru.nl
Zie ook de website van de Radboud Universiteit
Aanmelden voor 7 november

Tip: drs Rudie van Leeuwen
Door: Wilma van den Brink

Het Nationaal Archief en flickr

2008-11-02T15:03:00.000-08:00

In navolging van het voorafgaand bericht hier een interessant filmpje over het Nationaal Archief en Flickr. Hoewel het verhaal niet ingaat op fotomateriaal over de adel, biedt het wel een mooie illustratie van de mogelijkheden van deze website.

Bron: Archief 2.0
Door: Wilma van den Brink

De adel op fotosite flickr

2008-10-31T16:17:00.000-07:00

Tijdens de onlangs gehouden studiedag van het sociale netwerk voor archieven werd aandacht besteed aan de mogelijkheden van fotosite flickr (www.flickr.com).

Volgens Techcrunch zou de website in 2007 al zeker 2 biljoen afbeeldingen omvatten. Naast indviduen hebben culturele instellingen, zoals de Library of Congres en het Nationaal Archief, inmiddels bijdragen aan flickr geleverd.

De fotosite kent diverse adelgerelateerde themapagina's zoals, alte postkarten aus königshäusern, Royalty , Emporer Claudius etc.

Ook op het gebied van Nederlandse landgoederen zijn er prachtige foto's te vinden. Maar de hoeveelheid afbeeldingen over dit thema valt enigszins tegen.

Het aantal beschikbare foto's verschilt aldus per onderwerp. Toch vormt de kracht van de website de enorme collectie die tot stand is gekomen door individuen en instellingen die hun afbeeldingen via deze website met elkaar delen en daarmee hun kennis verrijken.

Foto: Hendrik VIII (van Nick in exsilio's)
Door: Wilma van den Brink

Lezing over Belle van Zuylen

2008-10-31T11:53:00.000-07:00

Al eerder kwam het boek van Joke Hermsen over Belle van Zuylen alhier ter sprake. In de maanden juni en juli gaf de filosofe een aantal lezingen over haar werk in Slot Zuylen. Wegens succes zal dit worden herhaald in november. Voor de presentatie op 16 november zijn nog enkele plaatsen beschikbaar.

Zie de website van Slot Zuylen voor meer informatie.

Door: Wilma van den Brink

Digitale historische kaarten

2008-10-12T13:27:00.000-07:00

Er worden steeds meer historische bronnen gedigitaliseerd. Mooie voorbeelden op dit gebied zijn de historische kaarten op historiekaart.nl en op Nederland 1858-1870.

Op historiekaart.nl staan alle beschikbare kaarten van het kadaster tussen 1829 en 1949. Doordat ze geïntegreerd zijn in google maps is het mogelijk om de kaart van de huidige tijd te vergelijken met een oude kadastrale kaart. Het aantal beschikbare kaarten per gemeente kan echter verschillen. Mocht een jaartal van een kadastrale kaart niet beschikbaar zijn dan wordt een oudere kaart getoond.

Daarnaast combineert de website Nederland 1858-1870 de Kuypers Gemeenteatlas van Nederland uit 1865-1870 met afbeeldingen en plaatsbeschrijvingen uit 1858 van T.L. Terwen, Het Koninkrijk der Nederlanden, voorgesteld in een reeks naar de natuur getekende schilderagtige gezigten. Ook hier zijn de kaarten geïntegreerd in google maps.

Zo wordt het eenvoudig om vanuit je eigen pc kaarten uit diverse perioden met elkaar te vergelijken. Een prachtige ontwikkeling!

Door: Wilma van den Brink

Bronnen: ZB Digitaal (en Christian van der Ven)

Biografie over jonkheer De Geer overtroffen door studie naar graaf Van Limburg Stirum

2008-10-04T05:34:00.000-07:00

In 2007 verschenen twee uitstekende levensbeschrijvingen op het terrein van de adelsgeschiedenis, zo schrijft Yme Kuiper, hoogleraar aan de Rijksuniversitieit Groningen, in Virtus 2008 – het jaarboek voor adelsgeschiedenis dat rond de jaarwisseling verschijnt.

De ene biografie, van de hand van de medicus Henk van Osch, gaat over jonkheer D.J. de Geer (1870-1960), minister-president; de andere, geschreven door het duo Bob de Graaff en Elsbeth Locher-Scholten, historici verbonden aan de universiteit van Utrecht, heeft als hoofdpersoon J.P. graaf Van Limburg Stirum (1873-1948), gouverneur-generaal van Nederlands-Indië en gezant te Caïro, Berlijn en Londen.

Dat het schrijven van een heldere biografie, met een goede selectie van bronnen en verantwoording daarvan, niet alleen het voorrecht is van professionele historici toont het boek van Van Osch aan. Zijn studie is onlangs genomineerd voor de Grote Geschiedenis Prijs van 2008. De aantrekkingskracht van dit verhaal lijkt bovenal te schuilen in de aandoenlijke weergave van de spectaculaire en tragische publieke tuimeling van een hooggeplaatst en hooggestegen persoon, aldus Kuiper.

Echter, De Graaff en Locher-Scholten maakten optimaal gebruik van de adellijke context om hun afstandelijke graaf dichter bij de lezer te krijgen. Anders gezegd: de balans tussen de aandacht voor collectieve en individuele aspecten van de persoonlijkheid is in de biografie over Van Limburg Stirum beter.

De biografie over Van Limburg Stirum, zo voegt Kuiper hieraan toe, zet de adelshistoricus bovendien op een belangrijk breder spoor. Het gaat dan om de vraag naar de kansen die de politieke elitevorming in Nederland bood aan personen van adellijke afkomst. Was Nederland in het door verzuiling gekenmerkte interbellum, inderdaad – zoals ooit door Loe de Jong getypeerd – een conservatief land, dat zich in zijn diplomatie en internationale politiek vooral kenmerkte als ‘van oude families en de dingen die nog niet voorbij zijn’?

Door: redactie

Nieuwe literatuur: Landschappen van verbeelding

2008-09-27T12:47:00.000-07:00

A garden is not an object, but a process
Ian Hamilton Finlay

Naar aanleiding van de tentoonstelling landschappen van verbeelding verscheen onlangs het gelijknamige boek. Aan de hand van veertig historische ontwerpen en schetsen wordt een overzicht gegeven van de tuin- en landschapsarchitectuur in de Europese moderne geschiedenis.

Erik de Jong, Michel Lafaille en Christian Bertram
Landschappen van verbeelding : vormgeven aan de Europese traditie van de tuin- en landschapsarchitectuur 1600-2000
Rotterdam : NAi Publishers, cop. 2008
ISBN 978-90-5662-029-5

Bron: Spotl!ght
Foto

Door: Wilma van den Brink

'Baron op klompen': lezing in het Historisch Centrum Overijssel

2008-09-20T23:15:00.000-07:00

Een van de figuren die een rol van betekenis heeft gespeeld, bij de veranderingsprocessen in Nederland in de negentiende eeuw, was Mr. Bartholomeus Willem Anne Elisa baron Sloet tot Oldhuis (1807-1884). De historicus Wim Coster, die binnenkort hoopt te promoveren op een biografische studie over Sloet, houdt op 25 september a.s. een lezing in het Historisch Centrum Overijssel te Zwolle over deze bijzondere persoonlijkheid.

Sloet genoot bekendheid als een kritisch en eigenzinnig liberaal, die, zonder een enggeestig regionalist te zijn, opkwam voor de belangen van het platteland; in het bijzonder dat van Overijssel en Gelderland. Hij streed mét en tegen Thorbecke, stond aan de zijde van Van Hoëvell in debatten over de Indische politiek en was één van de meest fervente tegenstanders van Groen van Prinsterer. Overal liet hij zijn stem horen. Veel bracht hij tot stand, veel zag hij mislukken of teloorgaan, maar zijn doel was en bleef: te staan ‘aan de hefboom tot welvaart’

De avond begint om 20.00 uur in het HCO (Van Wevelinkhovenstraat) te Zwolle. De toegang is gratis.

Foto

Door: Conrad Gietman

Persoonlijke verhalen: histolog, -blog of -vlog

2008-09-14T08:19:00.001-07:00

Internet biedt vele mogelijkheden om je familiegeschiedenis te publiceren. Populair zijn de histologs. Je publiceert je persoonlijke verhaal op speciale websites met eventuele vragen, waarna anderen daar op kunnen reageren. Voorbeelden van dergelijke internetpagina's zijn: Verre Verwanten en Voorouders. Daarnaast biedt de onlangs geopende Amsterdamse canon de mogelijkheid om de persoonlijke geschiedenis in jaartallen vast te leggen.

Er is ook een ander nieuw fenomeen: Histoblogs. De televisieserie Verre Verwanten heeft een half jaar geleden 29 filmpjes op YouTube geplaatst met persoonlijke verhalen van mensen. Een prachtig initiatief die daarmee mooi historisch materiaal biedt.

Het gebruik van de term Histoblog door de makers van de serie kan verwarrend zijn. Het woord blog wordt namelijk op internet geassocieerd met geschreven teksten. Videoverslagen worden daarom geen blogs, maar vlogs genoemd. Een betere benaming zou dus Histovlogs zijn.

Maar ondanks de naamsaanduiding mag het resultaat er zijn. Kijk bijvoorbeeld eens naar het verhaal van Corretje Guldemond over haar grootmoeder Langelaan-Rutgers, Geëmancipeerd avant-la-lettre.

Natuurlijk moeten deze nieuwe bronnen kritisch worden geanalyseerd wil het interessant zijn voor wetenschappelijk historisch onderzoek. Maar dat geldt voor alle bronnen. Een histovlog is een visualisering van een persoonlijke beeld over de familiegeschiedenis dat gebasseerd is op feiten. Hierdoor zijn ze een prachtige aanwinst voor historisch onderzoek.

Foto
Door: Wilma van den Brink

Week van de Geschiedenis - Verhalen van Nederland -

2008-09-14T07:48:00.000-07:00

Van 11 tot 19 Oktober vindt de door Anno.nl geïnitieerde week van de geschiedenis plaats. Maar liefst 750 evenementen zullen worden georganiseerd door honderden instellingen. Vanaf 22 september zal een overzicht van alle activiteiten te vinden zijn op de speciale website: www.weekvandegeschiedenis.nl

Het centrale thema van dit jaar is: Verhalen van Nederland.
"De geschiedenis van Nederland is overal, maar door verhalen komt ze pas echt tot leven", aldus de website.

In dezelfde week start het project: Verleden van Nederland. Door de NPS en de VPRO zal dan een televisieserie uitgezonden worden over dit thema. Charles Groenhuijsen neemt de kijker in acht afleveringen mee naar het verleden waarbij verhalen centraal staan.

Oktober wordt aldus een mooie maand voor verhalenliefhebbers!

Foto
Tip van ZBDigitaal

Door: Wilma van den Brink

Over de vloer Symposium Vredespaleis

2008-09-06T11:30:00.000-07:00

De Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten (RACM) organiseert op 8 oktober een symposium over de cultuurhistorische en technische kant van vloeren. Een overzicht van het programma is te vinden op de website van het RACM. Kosten zijn €190.- p.p. Rondom lunchtijd is er ook gelegenheid om deel te nemen aan een rondleiding door het Vredespaleis.

Foto

Door: Wilma van den Brink

Literatuur vinden op internet De pdf search engine

2008-09-03T07:40:00.000-07:00

Hij staat al een hele lange tijd op mijn lijstje van zoekmachines op het internet: de pdf search engine, te vinden op: http://pdf-search-engine.com/ Veel (wetenschappelijke) literatuur en andere informatie wordt op internet in pdf-formaat geplaatst. Ben je dus op zoek naar literatuur dan is deze speurneus een mooi startpunt. Door op de zwarte titel te klikken in het resultatenoverzicht na je zoekactie kom je bij het volledige document.

In de nabije toekomst zul je hier ook de volledige artikelen terugvinden die in Virtus zijn gepubliceerd van 1993 tot en met 2004. Op dit moment worden de teksten naar pdf omgezet en daarna worden ze toegevoegd aan de website van Adelsgeschiedenis.

Door: Wilma van den Brink

De executie van Lady Jane Grey

2008-08-15T05:47:00.000-07:00

Op de officiële website van het Engelse koningshuis zul je haar naam niet aantreffen. Toch zat Lady Jane Grey in 1553 negen dagen op de Engelse troon. De burgerij en adel besloten uiteindelijk om niet Jane, maar de claim op het koningschap van Mary Tudor te steunen. Daarmee was het met de zeggenschap van Jane gedaan. De nieuwe vorstin liet haar voorgangster opsluiten in The Tower of Londen. Een half jaar later gaf Mary ook de opdracht voor de executie van haar voormalige rivale.

De gevangenschap en executie van Lady Jane Grey inspireerden de negentiende eeuwse schrijver William Harrison Ainsworth. en schilder Paul Delaroche Maar hoe betrouwbaar zijn hun weergaven? Een mooi filmpje hierover is te vinden op YouTube.

Door: Wilma van den Brink

Tentoonstelling Adel in Beieren

2008-08-11T09:22:00.000-07:00

Tot 5 oktober 2008 is een boeiende tentoonstelling te zien die de geschiedenis van de Beierse adel vertelt vanaf de Middeleeuwen tot nu. Thema's zoals: religie, het dagelijks leven, adelscultuur en het spanningsveld tussen de oude en nieuwe adel staan daarbij centraal.

Voor meer informatie zie de website: www.adel.hdbg.de

Door: Albert Mensema

Leve het Landgoed!

2008-07-20T13:29:00.000-07:00

De provincie Zuid-Holland heeft 2008 uitgeroepen tot leve het landgoed-jaar. De agenda staat vol met diverse leuke activiteiten: lezingen, wandelingen, fietstochten. Daarbij zal een speciale themabus over het onderwerp van ProBiblio, de serviceorganisatie van bibliotheken in Noord- en Zuid-Holland, de diverse landgoederen en bibliotheken aandoen om bezoekers te voorzien van extra achtergrondinformatie.

Daarnaast biedt het weblog van het Twentse Tuinhistorisch Genootschap Cascade (kijk bij Agenda) een overzicht van diverse tentoonstellingen in deze zomermaanden.

Je vervelen deze zomer is dus onmogelijk met zoveel moois!

Door: Wilma van den Brink

De Nederlandse landgoederen in kaart gebracht

2008-07-20T09:09:00.000-07:00

Op 2 juli j.l vond bij de Vrije Universiteit in Amsterdam een deelcongres plaats over de rol van landgoedkaarten in de educatie. Historicus en voormalig Virtus-redactie- en bestuurslid dr. Wybren Verstegen gaf in de ochtend een lezing over zijn huidig onderzoek naar de Nederlandse landgoederen. De basis van het project wordt gevormd door 304 kaartbladen uit het midden van de twintigste eeuw van de chromo-topografische kaart van het Koninkrijk der Nederlanden (schaal 1: 25.000), waarop de landgoederen die vielen onder de natuurschoonwet in kleur zijn ingetekend. De verzameling werd aan de universiteitsbibliotheek geschonken, nadat ze jarenlang onder het bed van de schenker hadden gelegen. De voormalige eigenaar was ongetwijfeld niet bewust van de grote historische waarde van de kaarten. Voor het project wordt namelijk de gevonden informatie vergeleken met de huidige situatie waardoor een prachtig overzicht zal ontstaan over de omvang van de Nederlandse landgoederen en de inrichting van het landschap in de afgelopen eeuw. Een opmerkelijke uitkomst van de tot nu toe gevonden gegevens is dat de omvang van de landgoederen nauwelijks is afgenomen. Uiteindelijk zullen deze resultaten in een mooie database geplaatst worden die binnen enkele jaren toegankelijk zijn voor het publiek op het internet. En uiteraard zal het dan in deze weblog/nieuwsbrief vermeld worden. Nog even geduld dus.

Door Wilma van den Brink

De liefde dus...

2008-07-11T12:37:00.000-07:00

Naar aanleiding van haar pas verschenen historische roman: de liefde dus... maakte auteur en filosofe Joke Hermsen een documentaire over haar hoofdpersonage Belle van Zuylen. Aan de hand van archiefbronnen en creatieve verzinsels probeert de schrijfster het mysterie in het leven van Belle te ontrafelen dat plaatsvond in 1785. Zoals de titel van het boek en documentaire al verraadt had dit mysterie alles te maken... met de liefde.

Door: Wilma van den Brink

Tentoonstelling:de adel in St. Petersburg

2008-07-06T07:18:00.000-07:00

Vanaf 7 juni tot en met 22 augustus is in de Hermitage in Amsterdam de tentoonstelling: St. Petersburg in beeld te zien.
De tentoonstelling bestaat uit 100 foto's die de rijkdom van de stad en haar invloedrijke bewoners laten zien in een periode dat St. Petersburg nog de hoofdstad was van Rusland.

(Foto overgenomen van de website van de Hermitage over de tentoonstelling)

Door: Wilma van den Brink

Wandelsymposium Leek - Midwolde

2008-07-04T00:43:00.000-07:00

Op zaterdagmiddag 21 juni vond in het Groningse Leek en Midwolde het jaarlijkse wandelsymposium van de Werkgroep Adelsgeschiedenis plaats, dit keer georganiseeerd in samenwerking met de Stichting Het Nederlandse Interieur. In huis Nienoord (Leek) hield Dr. Johan de Haan, auteur van de studie "Hier ziet men uit paleizen", een voordracht over de geschiedenis van de borg en zijn bewoners. Na een korte wandeling vanaf het landgoed naar Midwolde volgde daar in de Hervormde Kerk een lezing van Dr. Justin Kroesen over de manifestatie van de Ommelander adel in Groninger kerken in de zeventiende en achttiende eeuw. De kerk van Midwolde, met zijn imposante wapenborden, prachtige herenbank voor de bewoners van Nienoord en praalgraf van Rombout Verhulst voor Anna van Ewsum en haar twee echtgenoten, is misschien wel de mooiste "adelskerk" in het Groninger land. Kroesens betoog was voor de aanwezigen direct na te lezen in Virtus, dat aansluitend in de kerk werd gepresenteerd.

Door: Conrad Gietman

Voorstelling: Zomergasten van Maxim Gorki (1904)

2008-06-29T08:14:00.000-07:00

Vanaf 11 juli tot en met 6 september zal in het theater van het Amsterdamse bos de voorstelling Zomergasten van Maxim Gorki worden opgevoerd.

Het verhaal
Rusland aan het begin van de 20ste eeuw. Centraal staan de belevenissen van de bewoners van de Datcha’s. Dit waren zomerhuisjes waar de rijken verbleven gedurende de zomermaanden. Tot 1861 woonden er voornamelijk mensen van de adel, maar toen de horigheid werd afgeschaft kwamen er steeds meer "nieuwe rijken": ondernemers, advocaten, artsen. Ze adopteerden de levensstijl van de traditionele adel. Rusland stond in die periode aan de vooravond van grote veranderingen. De een keek uit naar de omwenteling, terwijl de ander er bang voor was. Gorki geeft een beeld van het leven in de Datcha's in die periode van onzekerheid.

Voor meer informatie, zie: www.bostheater.nl/bostheater
(foto afkomstig van: marcvanpraag.com)

Door: Wilma van den Brink

De nieuwe Virtus -2007-

2008-06-29T07:20:00.000-07:00

De nieuwe Virtus valt binnenkort weer bij alle leden in de brievenbus. In dit nummer o.a. een bijdrage van Thomas von der Dunk (foto). Zie de inhoudsopgave van de nieuwe Virtus op de website

De redactie van Virtus wil dit jaar een inhaalslag maken en daarom zal het volgende jaarboek al in december 2008/januari 2009 verschijnen.

Door: Wilma van den Brink

Verslag excursie naar landgoed Twickel

2008-06-09T11:51:00.000-07:00

Op 6 juni 2008 was door het bestuur van de werkgroep een excursie georganiseerd naar landgoed Twickel in Delden. Hierbij een korte impressie van de dag. Met dank aan Mevr. Anne-Marie Franken voor de mooie foto's van de tuinen.

De powerpoint presentatie van Albert Mensema over de bewonersgeschiedenis van Twickel. Klik op de pijlen om door de presentatie te bladeren.

| View | Upload your own

door: Wilma van de Brink